Απόλυση κατά τη Διάρκεια Ετήσιας Άδειας: Πότε Είναι Νόμιμη, Πότε Άκυρη και Τι Αλλάζει με τον Ν. 5316/2026

Πηγή: e-forologia.gr | Διαβάστε το πλήρες άρθρο εδώ: https://www.e-forologia.gr/cms/viewContents.aspx?id=239154

Εισαγωγή Εκτελεστικού Επιπέδου

Η απόλυση εργαζόμενου κατά τη διάρκεια της ετήσιας άδειας αναψυχής αποτελεί κλασική παράβαση εργατικής νομοθεσίας με σαφείς συνέπειες: η καταγγελία θεωρείται άκυρη. Ωστόσο, η νομοθεσία δεν είναι απολύτως απαγορευτική σε όλες τις περιπτώσεις. Ο νέος Ν. 5316/2026 εισήγαγε σημαντική επέκταση της προστασίας, ενώ η πρόσφατη νομολογία έχει διευκρινίσει διάφορα ακανθώδη ζητήματα.

Κύρια Ανάλυση

Ο Βασικός Κανόνας

Βάσει του άρθρου 5 παρ. 6 του Α.Ν. 539/1945 (άρθρο 226 του Π.Δ. 62/2025), απαγορεύεται η απόλυση μισθωτού κατά τη διάρκεια λήψης της κανονικής ετήσιας άδειάς του. Σε περίπτωση παράβασης, η καταγγελία θεωρείται αυτοδίκαια άκυρη. Σημειώνεται ότι η απαγόρευση αφορά αποκλειστικά την άδεια αναψυχής — δεν καλύπτει την αναρρωτική ή άλλες μορφές άδειας (ΑΠ 757/2007, ΑΠ 402/2014).

Τι Επιτρέπεται και Τι Απαγορεύεται

• ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ: Προειδοποίηση απόλυσης κατά τη διάρκεια της άδειας — αρκεί η ημερομηνία ισχύος να τοποθετείται μετά τη λήξη της (Εφ. Λαρίσης 667/1996).

• ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ: Απόλυση λίγο πριν αρχίσει η προγραμματισμένη άδεια ή αμέσως μετά τη λήξη της.

• ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ: Αποδοχή καταγγελίας από εργαζόμενο που συμπλήρωσε τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης κατά τη διάρκεια της άδειας.

• ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ: Απόλυση εντός της άδειας αναψυχής — άκυρη από τον νόμο.

• ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ: Αίτηση διακοπής άδειας για λόγους έκτακτης ανάγκης με ακόλουθη απόλυση λόγω άρνησης επιστροφής.

Ειδική Περίπτωση: Άδεια Προηγούμενων Ετών

Πρόσφατη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πατρών (296/2024) αποσαφήνισε σημαντικό ζήτημα: η απόλυση κατά τη διάρκεια σωρευτικής άδειας προηγούμενων ετών (κατόπιν συμφωνίας) είναι νόμιμη. Ο λόγος: οι μεταφερόμενες αυτές ημέρες δεν φέρουν τον χαρακτήρα κανονικής άδειας αναψυχής, καθώς η σχετική συμφωνία μεταφοράς είναι άκυρη ως αντιβαίνουσα σε δημόσιας τάξης διατάξεις.

Νέος Ν. 5316/2026: Επέκταση Προστασίας σε Διευθυντικά Στελέχη

Καίρια καινοτομία: το άρθρο 36 του Ν. 5316/2026 τροποποίησε το άρθρο 220 παρ. 1 του Π.Δ. 62/2025, επεκτείνοντας ρητά την προστασία κατά της απόλυσης κατά τη διάρκεια ετήσιας άδειας και στα πρόσωπα που κατά το εργατικό δίκαιο θεωρούνται στελέχη διεύθυνσης ή εμπιστοσύνης. Αυτά τα πρόσωπα, ιστορικά αντιμετωπίζονταν διαφορετικά από τους κοινούς μισθωτούς — η αλλαγή ισορροπεί προς υπέρ τους.

Επιπτώσεις στην Αγορά Εργασίας και τις Επιχειρήσεις

Για εργοδότες, ιδίως ΜΜΕ που λαμβάνουν αναδιαρθρωτικές αποφάσεις κατά το καλοκαίρι, η απόλυση εργαζομένου σε άδεια είναι μία κίνηση με μεγάλο νομικό κόστος: ακυρότητα, υποχρέωση αποζημίωσης και ενδεχόμενες κυρώσεις από την Επιθεώρηση Εργασίας. Η νέα επέκταση σε στελέχη διεύθυνσης αυξάνει τον κύκλο των προστατευόμενων προσώπων.

Για εργαζόμενους που απολύθηκαν κατά τη διάρκεια άδειας, το νομικό πλαίσιο παρέχει τρεις οδούς προσφυγής: καταγγελία στην Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας, αναφορά στον Συνήγορο του Πολίτη, ή καταγγελία στο τηλεφωνικό κέντρο 1555 του Υπουργείου Εργασίας.

Στρατηγικό Σχόλιο

Η επέκταση της προστασίας στα στελέχη διεύθυνσης με τον Ν. 5316/2026 εντάσσεται σε μια ευρύτερη νομοθετική τάση ενίσχυσης των εργασιακών δικαιωμάτων. Οι επιχειρήσεις που σχεδιάζουν αναδιαρθρώσεις ή μειώσεις προσωπικού οφείλουν να συμβουλεύονται έγκαιρα τους νομικούς τους συμβούλους και να προγραμματίζουν τις απολύσεις εκτός περιόδων αδειών.

Βασικά Σημεία

• Απόλυση κατά άδεια αναψυχής = άκυρη (Α.Ν. 539/1945 / Π.Δ. 62/2025, άρθρο 226).

• Απόλυση κατά αναρρωτική ή άλλη άδεια = ΔΕΝ καλύπτεται από την απαγόρευση.

• Ν. 5316/2026: Η προστασία επεκτείνεται και στα διευθυντικά στελέχη.

• Εφ. Πατρών 296/2024: Άδεια προηγούμενων ετών (σωρευτική) δεν φέρει χαρακτήρα κανονικής άδειας — απόλυση επιτρεπτή.

• Προτεινόμενη προσέγγιση εργοδοτών: προγραμματισμός αποφάσεων αναδιάρθρωσης εκτός περιόδου αδειών.

Συμπέρασμα

Η προστασία κατά της απόλυσης στη διάρκεια ετήσιας άδειας ενισχύθηκε σημαντικά με τον Ν. 5316/2026. Εργοδότες που αγνοούν αυτή τη διάταξη εκτίθενται σε ακυρότητα καταγγελίας, υποχρέωση αποζημίωσης και διοικητικές κυρώσεις. Ο έγκαιρος νομικός σχεδιασμός είναι η μόνη αποτελεσματική άμυνα.

⚠️ Αποποίηση ευθύνης: Το περιεχόμενο αυτό δημιουργήθηκε από τεχνητή νοημοσύνη για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν αποτελεί νομική ή εργατική συμβουλή.